نظریه‌پردازان صهیونیسم(۲)

۱۳م فروردین, ۱۳۹۷ -

چاپ اين مطلب چاپ اين مطلب

آشدهیرش گینزبرگ (احد حاآم) ۱۹۲۷- ۱۸۵۶
متولد روستایی خارج از شهر کمی‌یفا در روسیه. وی در خانواده‌ای حسیدی پرورش یافت، در عین اینکه تعلیمات سخت خانوادگی او را از مذهب گریزان کرد و اساسا از وی اندیشمندی بی‌دین ساخت.۱
خانواده وی آموزش خصوصی او را در پیش گرفته و از رفتن او به مدارس عمومی جلوگیری می‌کردند و به همین علت وی از فراگیری آکادمیک علوم بی‌بهره ماند.۲ ولی با این اوصاف از جریان‌های علمی سیاسی دور نماند و حتی با جنبش روشنفکری‌ هاسکالا در یهودیت نیز آشنا شد۳ و پس از آن به فراگیری زبان روسی، آلمانی، فرانسه و انگلیسی در کنار زبان عبری همت گمارد.۴
فعالیت‌های اجتماعی – سیاسی وی با تشکیل گروهی مخفی به نام بنی موسی۵ آغاز شد، تا از پس آن به دنبال ترویج فرهنگ عبری و یهودیت باشد.۶
او با سفر به اُدسا به‌عنوان مرکز مهم ادبیات عبری و اندیشه صهیونیستی۷ بخش جدیدی از زندگی خود را در همراهی و یا پیروی از لئوپینسکر آغاز کرد و در همین ایام بود که کم‌کم جهت‌گیری‌های سیاسی وی آغاز گردید. سا‌ل‌های ماندگار شدن او در اُدسا از ۱۸۸۶ با انتقاد از رویه مرسوم، در تبلیغ صهیونیسم، بسیار پرتلاطم بود. او در این زمان بحث صهیونیسم فرهنگی۸ را مطرح کرد و بعدها با تشکیل اولین کنگره صهیونیست‌ها در بال سوئیس، طرح این بحث شکل انتقادی‌تری به خود گرفت و صراحتا برخی شخصیت‌های جنبش صهیونیسم ازجمله هرتصل نیز از گزند انتقادات او مصون نماندند.
و اما این اندیشمند و یا نظریه‌پرداز صهیونیست چه می‌گفت که در زندگینامه‌های موجود از او، وی را فردی ناسازگار با روند حاکم معرفی کرده‌اند. وی از آن زمان که با عنوان احد هاآم به معنی یکی از مردم، مقاله‌ای به زبان عبری باعنوان «این راهش نیست»(۹) را نوشت، برچند نکته از اعتقادات خود اصرار ورزید. ازجمله اینکه زبان عبری به‌ مثابه عامل وحدت و انسجام ملت، جایگاه والایی در یهودیت دارد و دیگر اینکه ملت یهود تا قبل از کوچ اجباری و کوچ به سمت فلسطین، باید به یک درکی از ضرورت تشکیل دولت برای این ملت برسد و این جز با تقویت عناصر ملت امکان پذیر نیست.
معلوم نیست که علت مخالفت او با مذهب و جایگاه آن چیست؟ ولی بالا بردن ملت حتی بالاتر از مذهب در اندیشه وی بسیار محل تأمل است. تأمل از این لحاظ که حتی قائل به پذیرش حدود هاسکالا به‌عنوان یک جنبش روشنفکری در مذهب یهودیت نیز نیست.
صهیونیسم فرهنگی «احد هاآم» رسیدن یهودیت به بلوغ فکری و فرهنگی تا قبل از تشکیل دولت یهود را مدنظر دارد.
احدهاآم در عین مخالفت با حضور استکبار و استعمار در خط حمایت از صهیونیسم، از اعلامیه بالفور در سال ۱۹۱۷ به هنگام حضور در لندن حمایت می‌کند و از سوی دیگر در عین محق دانستن مردم فلسطین و خود به سرزمین آنان پای دادن در آن جا عمر خود را به پایان می‌برد و از نکات متناقض در شخصیت و زندگی وی اینکه با اصرار بر انجام فعالیت‌های فرهنگی، نشریه‌ شیلواح را که خود بنیان گذاشته بود رها می‌کند و ۱۴ سال در لندن به تجارت چای در کمپانی ویزوتسکی می‌پردازد.
و تعجب‌آورتر اینکه وی با وجود مخالفت با طرح اسکان یهود ر اوگاندا در کنگره ششم صهیونیسم و تاکید بر تشکیل وطن ملی یهود در فلسطین از جنایت‌های صهیونیسم علیه فلسطینی‌ها در فلسطین ابراز تاسف می‌کند.
در کنار آنچه به احدهاآم نسبت می‌دهند، نکته‌ای مغفول و مجهول همچنان باقی است و آن نگارش پروتکل‌های زعمای صهیون بدست وی می‌باشد که بگونه‌ای مفصل از سوی عجاج ؟؟ نویسنده کتاب پروتکل‌های زعمای صهیون بدان پرداخته می‌شود و در آنجا جبهه وایزمن از سران صهیونیسم (و بعدها اولین رئیس‌جمهور اسرائیل) ضمن رد وجود پروتکل‌های زعمای صهیون نگارش آن توسط احد هاآم را نیز شدیدا تکذیب می‌کند.
از مجموع تفکرات و فعالیت‌های احد هاآم جریان خاصی را نمی‌توان در روند رو به رشد صهیونیسم در اواخر قرن نوزده مشاهده کرد الا اینکه تمام شخصیت‌های جریان صهیونیسم نسبت به اثبات و تحقق صهیونیسم از هر منظر و زاویه‌ای فعالیت می‌کردند و بنحوی با دیدگاه‌های خود، تمامی تمایلات و سلیقه‌های متنوع در این جامعه متشتت یهود را پوشش می‌دادند.
زیرنویس‌ها
۱- عبدالوهاب المسیری، «دائره‌المعارف یهود، یهودیت و صهیونیسم» ترجمه مؤسسه مطالعات و پژوهش‌های تاریخ خاورمیانه، نشر دبیرخانه کنفرانس بین‌المللی حمایت از انتفاضه فلسطین، جلد ششم، ۱۳۸۳، ص۳۳۹
۲٫ ENcycloPedia Judaica. Vol.2. P 440-448
3. Ibid
4. Ibid
5. Ibid
6. Dictionavy of Jewish Biography
7. المسیری، پیشین
۸٫ همان
۹٫ historical Dictionary of Zionism p. 69-70
10. Lozeh ha Derekh (this is not the way
11. wiGdor, opcit
12. المسیری، پیشین
۱۳٫ wiGdor, opcit
14. المسیری، پیشین، ص ۳۴۱
۱۵٫ نام چشمه‌ای است در قدس که آب آن به آرامی جریان دارد.
۱۶٫ historice- opcit
17. همان
۱۸٫ المسیری، پیشین
۱۹٫ عجاج نو یهض «پروتکل‌های دانشوران صهیون» ترجمه حمیدرضا شیخی، نشر آستان قدس رضوی، مشهد ۱۳۷۳


فرستاده شده در مقالات تخصصي | بدون نظر

ارسال نظر